Arch Linux Başlangıç Rehberi: Kurulum ve Temel Yapılandırma

Arch Linux Nedir ve Kimler Icin Uygundur?

Arch Linux, basitlik, modernlik ve pragmatizm ilkelerine dayanan bagimsiz bir Linux dagitimdir. Rolling release modeli sayesinde her zaman en guncel yazilim versiyonlarini kullanabilirsiniz. Minimalist yaklasimi ile sadece ihtiyaciniz olan bilesenleri kurarsiniz ve sisteminizin tam kontrolu sizde olur. Arch Linux, Linux ekosistemini derinlemesine ogrenmek isteyen kullanicilar ve ileri duzey sistem yoneticileri icin idealdir. "KISS - Keep It Simple, Stupid" felsefesi ile gereksiz karmasikliktan kacinir.

Kurulum Oncesi Hazirlik

ISO Dosyasini Indirme ve Dogrulama

Arch Linux ISO dosyasini resmi web sitesinden indirin ve butunlugunu GPG imzasi ile dogrulayin:

# ISO imza dogrulamasi
gpg --keyserver-options auto-key-retrieve --verify archlinux-2026.02.01-x86_64.iso.sig

# SHA256 checksum dogrulama
sha256sum archlinux-2026.02.01-x86_64.iso

Disk Bolumlandirme ve Dosya Sistemi Olusturma

Kurulum medyasi ile boot ettikten sonra disk bolumlandirmasi yapmaniz gerekmektedir. UEFI ve BIOS sistemler icin farkli yapilandirmalar kullanilir:

# Mevcut diskleri listeleme
lsblk

# fdisk ile disk bolumlandirma
fdisk /dev/sda

# Onerilen UEFI bolum yapisi:
# /dev/sda1 - 512M  - EFI System Partition
# /dev/sda2 - 2G    - Linux swap
# /dev/sda3 - Kalan - Linux root filesystem

# Dosya sistemlerini olusturma
mkfs.fat -F32 /dev/sda1
mkswap /dev/sda2
mkfs.ext4 /dev/sda3

Temel Sistem Kurulumu

Disk bolumlandirmasi tamamlandiktan sonra temel sistemi kurmaya baslayabilirsiniz. pacstrap araci ile cekirdek paketleri kurulur:

# Diskleri baglama
mount /dev/sda3 /mnt
mkdir -p /mnt/boot
mount /dev/sda1 /mnt/boot
swapon /dev/sda2

# Temel paketleri kurma
pacstrap /mnt base linux linux-firmware vim networkmanager sudo

# fstab dosyasini otomatik olusturma
genfstab -U /mnt >> /mnt/etc/fstab

# Kurulmus sisteme gecis
arch-chroot /mnt

Sistem Yapilandirmasi

chroot ile sisteme girdikten sonra temel yapilandirma islemlerini tamamlayin. Bu adimlar sistemin dogru calisabilmesi icin zorunludur:

# Zaman dilimi ayarlama
ln -sf /usr/share/zoneinfo/Europe/Istanbul /etc/localtime
hwclock --systohc

# Hostname belirleme
echo "arch-server" > /etc/hostname

# Root kullanici sifresi belirleme
passwd

# Yeni kullanici olusturma
useradd -m -G wheel -s /bin/bash admin
passwd admin

# GRUB bootloader kurulumu
pacman -S grub efibootmgr
grub-install --target=x86_64-efi --efi-directory=/boot
grub-mkconfig -o /boot/grub/grub.cfg

# Ag yonetimini etkinlestirme
systemctl enable NetworkManager

Pacman Paket Yoneticisi Rehberi

Arch Linux, pacman adinda guclu bir paket yoneticisi kullanir. Gunluk islemlerde en sik kullanilan pacman komutlari asagidadir:

# Paket kurulumu
sudo pacman -S paket-adi

# Tam sistem guncelleme
sudo pacman -Syu

# Paket arama
pacman -Ss anahtar-kelime

# Yuklu paketleri listeleme
pacman -Q

# Paket kaldirma (bagimliliklar dahil)
sudo pacman -Rns paket-adi

Komut	Aciklama
pacman -S	Depodan paket kur
pacman -R	Paket kaldir
pacman -Syu	Tam sistem guncelleme
pacman -Ss	Depoda anahtar kelime ara
pacman -Qi	Yuklu paketin detay bilgisi
pacman -Sc	Onbellek temizligi yap

AUR - Arch User Repository

AUR, Arch Linux toplulugunun sagladi ek paket deposudur. Resmi depolarda bulunmayan binlerce pakete erisim saglar:

# yay AUR yardimcisini kurma
git clone https://aur.archlinux.org/yay.git
cd yay && makepkg -si

# AUR paketi kurma ornegi
yay -S google-chrome visual-studio-code-bin

Buyukweb VDS ile Arch Linux Deneyimi

Buyukweb VDS sunucularinda Arch Linux kurulumu yapabilirsiniz. KVM sanallasmasi sayesinde ozel ISO yukleme imkani sunulmaktadir. Gelismis kullanicilar icin ideal olan Arch Linux'u Buyukweb altyapisinda tam performansla deneyimleyin. buyukweb.com

---

Ilgili Buyukweb Hizmetleri:

• Fiziksel sunucu seceneklerimiz
• Linux VDS paketlerimiz
• Tum hosting ve sunucu paketlerimiz

---

Isletim Sistemi Secim Rehberi

Linux Dagitimlari

Ubuntu Server: Genis topluluk, 5 yil LTS. Yeni baslayanlar icin.
AlmaLinux/Rocky: CentOS devami, 10 yil destek. Uretim sunuculari icin.
Debian: Mutlak kararlilik. Kritik altyapi icin.

Windows Server

ASP.NET, MSSQL, Active Directory icin zorunlu. Server 2022 konteyner ve Azure destegi.

Konteyner OS

Fedora CoreOS, RancherOS: Docker/Kubernetes icin optimize. Otomatik guncelleme, immutable dosya sistemi.

Guvenlik Modulleri

SELinux (AlmaLinux) veya AppArmor (Ubuntu) ile zorunlu erisim kontrolu.

Kernel Tuning

sysctl ile TCP, dosya limitleri ve bellek yonetimi optimize edin.

Otomasyon

Ansible, Puppet, Chef ile Infrastructure as Code uygulayin.

Sik Sorulan Sorular

Hangi dagitimi secmeliyim?

Hosting icin AlmaLinux, genel icin Ubuntu 22.04 LTS, veritabani icin Debian.

Linux mi Windows mi guvenli?

Her ikisi de dogru yapilandirildiginda guvenlidir. Guvenlik uygulamalarini takip edin.

Sonuc

Dogru isletim sistemi secimi uzun vadeli basari icin kritiktir. Kullanim senaryonuza uygun dagitimi secin ve guncel tutun.

Linux Dagitim Secim Rehberi

Web hosting? CloudLinux veya AlmaLinux
Docker/K8s? Ubuntu Server veya Fedora CoreOS
Kurumsal uretim? AlmaLinux veya Rocky (10 yil destek)
Veritabani? Debian (mutlak kararlilik)
Genel amac? Ubuntu Server (5 yil LTS)

Isletim Sistemi Sertlestirme

Linux Sertlestirme Kontrol Listesi

1. Gereksiz servisleri devre disi birakin
2. GRUB bootloader sifresi ekleyin
3. USB depolama erisimini kisitlayin
4. Mount seceneklerini sertlestirin (noexec, nosuid)
5. Kernel parametrelerini optimize edin
6. Auditd ile olay kaydini etkinlestirin
7. Otomatik guvenlik guncellemeleri yapilandirin
8. CIS Benchmark standartlarini uygulayin

Windows Server Sertlestirme

1. Windows Update otomatik
2. Defender ve Firewall aktif
3. Gereksiz rolleri kaldirin
4. Hesap kilitleme politikasi
5. Event Log izleme

Hosting ve Sunucu Terimleri Sozlugu

Terim	Aciklama
VDS	Virtual Dedicated Server - Sanal ozel sunucu
NVMe SSD	Non-Volatile Memory Express - En hizli disk teknolojisi
LiteSpeed	Yuksek performansli web sunucu yazilimi
CloudLinux	Paylasimli hosting icin kaynak izolasyon isletim sistemi
cPanel	Populer web hosting kontrol paneli
Plesk	Web hosting ve sunucu yonetim paneli
KVM	Kernel-based Virtual Machine - Tam sanallastirma teknolojisi
DDoS	Distributed Denial of Service - Dagitik hizmet engelleme saldirisi
SSL/TLS	Veri iletisimini sifreleyen guvenlik protokolu
TTFB	Time to First Byte - Sunucu yanit suresi
CDN	Content Delivery Network - Icerik dagitim agi
WAF	Web Application Firewall - Web uygulama guvenligi duvari
IOPS	Input/Output Operations Per Second - Disk performans olcusu
Uptime	Sunucunun kesintisiz calisma suresi yuzdesi
Bandwidth	Veri transfer kapasitesi

Bu terimleri anlamak, hosting ve sunucu hizmetlerini daha bilinçli secmenize yardimci olur. Detayli bilgi icin Buyukweb blog yazilarini takip edin veya teknik destek ekibimize danisIn.

Teknik Destek ve Yardim Kanallari

Buyukweb olarak musterilerimize birden fazla destek kanali sunuyoruz:

Canli Destek (Tawk.to)

Web sitemiz uzerinden 7/24 canli destek ile aninda yardim alin. Teknik sorulariniz, fatura islemleriniz ve genel bilgi talepleriniz icin canli destek ekibimiz hizmetinizdedir.

Telefon Destegi

0850 302 60 70 numarasindan hafta ici ve hafta sonu teknik destek alabilirsiniz. Acil durumlar ve karmasik sorunlar icin telefon destegi en hizli cozum yoludur.

E-posta Destegi

destek@buyukweb.com adresine detayli sorun tanimlamanizi gonderin. Ekran goruntuleri ve hata mesajlari ile birlikte gonderdiginiz talepler daha hizli cozumlenir.

Musteri Paneli

my.buyukweb.com uzerinden destek talepleri olusturun, faturalarinizi yonetin ve hizmetlerinizi kontrol edin. Ticket sistemi ile tum iletisiminiz kayit altindadir.

Bilgi Bankasi

Blog yazilarimiz ve rehberlerimiz ile sik karsilasilan sorunlarin cozumlerini kendiniz bulabilirsiniz. WordPress kurulumu, DNS ayarlari, e-posta yapilandirmasi gibi konularda adim adim rehberler mevcuttur.

Buyukweb teknik ekibi, hosting alaninda 17 yillik tecrubesi ile her turlu sorununuza profesyonel cozum sunar.

Ek Kaynaklar ve Referanslar

Konuyu daha derinlemesine ogrenimek icin asagidaki kaynaklari incelemenizi oneririz:

Buyukweb Blog

Hosting rehberleri, teknik yazilar ve sektorel analizler icin Buyukweb blogunu duzenli takip edin. Her hafta yeni icerikler yayinliyoruz.

Resmi Dokumanlar

• cPanel Documentation: cPanel kontrol paneli kullanim kilavuzu
• Plesk Documentation: Plesk panel yonetim rehberi
• WordPress Codex: WordPress gelistirici dokumantasyonu
• DigitalOcean Community: Sunucu yonetimi rehberleri
• Linux man pages: Linux komut referansi

Topluluk Forumlar

StackOverflow, ServerFault ve Reddit r/webhosting gibi topluluklarda deneyimli kullanicilardan yardim alabilirsiniz.

Video Kaynaklar

YouTube uzerinde Turkce hosting ve sunucu yonetimi egitim videolari mevcut. Gorsel ogrenme tercih ediyorsaniz bu kaynaklari degerlendirin.

Daha fazla bilgi ve profesyonel destek icin Buyukweb teknik ekibine ulasin:

• Telefon: 0850 302 60 70
• E-posta: destek@buyukweb.com
• Canli Destek: buyukweb.com
• Panel: my.buyukweb.com