WHM Temelleri: VDS ve Reseller Sahipleri için İlk 10 Ayar

WHM Temelleri: VDS ve Reseller Sahipleri için İlk 10 Ayar

Bir VDS üzerine cPanel/WHM kurduğunuzda ya da bir reseller hosting paketi devraldığınızda karşınıza çıkan ekran, ilk bakışta gözünüzü korkutabilir. WHM (Web Host Manager), onlarca menü, yüzlerce ayar seçeneği ve teknik terimle dolu bir kontrol merkezidir. Ancak işin gerçeği şu: bu seçeneklerin büyük çoğunluğuna hiç dokunmadan da sağlıklı bir sunucu işletebilirsiniz. Önemli olan, gerçekten fark yaratan ilk 10 ayarı doğru sırayla ve doğru şekilde yapılandırmaktır.

Bu yazıda, kendi VDS'nizde sıfırdan WHM kurmuş olun ya da bir reseller hosting paketi üzerinden müşterilerinize hizmet veriyor olun, sunucunuzu güvenli, performanslı ve yönetilebilir hale getirecek temel ayarları adım adım ele alıyoruz.

Büyükweb notu: Kendi altyapımızda VDS ürünlerimiz VMware vSphere üzerinde sanallaştırılır ve WHM/cPanel kurulumu panel üzerinden hazır işletim sistemi şablonu seçilerek yapılır. Reseller hosting müşterilerimizde ise WHM zaten kurulu ve temel güvenlik önlemleri devreye alınmış şekilde teslim edilir; bu yazıdaki adımlar hem kendi sunucunuzu sıfırdan kuranlar hem de mevcut kurulumunu gözden geçirmek isteyenler için geçerlidir.

WHM ile WebHost Manager Arasındaki Fark

WHM, sunucunun tamamını yöneten üst düzey kontrol panelidir: paket oluşturma, hesap açma, güvenlik ayarları, yedekleme politikaları, DNS zone yönetimi gibi sunucu genelini ilgilendiren her şey buradan yapılır. cPanel ise WHM üzerinden oluşturulan her bir hesabın (her bir web sitesinin) kendi kontrol panelidir — e-posta, veritabanı, dosya yönetimi gibi hesap bazlı işlemler cPanel tarafında yapılır. Reseller hosting kullanıcıları genellikle WHM'nin sınırlı bir versiyonuna erişirken, VDS sahipleri root yetkisiyle WHM'nin tüm menülerine tam erişime sahiptir.

Bu fark önemlidir çünkü VDS'nizde yapacağınız ayarlar sunucudaki tüm hesapları etkiler; reseller paketinde ise genellikle üst sağlayıcı tarafından belirlenmiş bir çerçeve içinde hareket edersiniz. cPanel'in genel kullanımına dair temel bilgi için cPanel Nedir, Nasıl Kullanılır? yazımıza bakabilirsiniz.

1. Basic WebHost Manager Setup: Hostname ve Nameserver

WHM'ye ilk girişte yapılması gereken ilk şey Basic WebHost Manager Setup (Server Configuration > Basic WebHost Manager Setup) ekranından temel kimlik bilgilerini doğru girmektir. Burada üç şey kritik:

• Hostname: Sunucunuzun benzersiz tam alan adı (örn. server1.alanadiniz.com). Bu, SSL sertifikaları ve mail sunucusu kimliği için temel referans noktasıdır.
• Nameserver kayıtları: En az iki nameserver (ns1, ns2) tanımlamanız, müşterilerinizin domainlerini sunucunuza yönlendirebilmesi için gereklidir.
• Contact e-posta adresi: Sunucu uyarıları, disk doluluk bildirimleri ve güvenlik alarmları bu adrese gider — boş bırakmayın veya kişisel bir kutuya değil, düzenli kontrol edilen bir adrese yönlendirin.

Bu ayar yanlış yapılırsa SSL sertifikası doğrulama sorunları ve DNS çözümleme hataları kaçınılmaz olur. DNS ve domain yönlendirme mantığını daha detaylı öğrenmek isterseniz cPanel Domain Yönlendirme ve DNS Yönetimi yazımız faydalı olacaktır.

2. cPHulk Brute Force Protection

WHM'nin güvenlik merkezindeki cPHulk Brute Force Protection, sunucunuza yönelik en yaygın saldırı türüne — otomatik şifre deneme saldırılarına — karşı ilk savunma hattınızdır. Security Center > cPHulk Brute Force Protection menüsünden etkinleştirin ve şu değerleri gözden geçirin:

• Belirli sayıda başarısız giriş denemesinden sonra IP'yi geçici olarak bloklama süresi
• Kullanıcı adı bazlı deneme limiti
• Beyaz liste (whitelist) — kendi sabit IP'nizi ekleyerek yanlışlıkla kendinizi kilitlemeyi önleyin

Bir VDS'de root erişiminiz varsa cPHulk'u devre dışı bırakıp kendi fail2ban benzeri bir çözüm kurmayı düşünebilirsiniz, ancak çoğu senaryoda WHM'nin yerleşik korumasını aktif tutmak hem daha az bakım gerektirir hem de cPanel ekosistemiyle sorunsuz entegre çalışır.

Sunucu genelinde IP bazlı engelleme ve brute force koruması konusunu daha ayrıntılı işlediğimiz cPanel Güvenliği: ModSecurity, IP Bloklama ve Brute Force Koruması yazısına göz atmanızı öneririz.

3. AutoSSL Yapılandırması

SSL sertifikası artık zorunluluk, seçenek değil. WHM'deki AutoSSL özelliği (SSL/TLS > Manage AutoSSL), sunucunuzdaki tüm domainlere otomatik olarak ücretsiz SSL sertifikası tanımlar ve süresi dolmadan yeniler. Yapılandırırken dikkat edilmesi gerekenler:

• Sağlayıcı olarak Let's Encrypt seçili olduğundan emin olun
• "Run AutoSSL" için otomatik çalışma sıklığını (genellikle günlük) kontrol edin
• Yenileme başarısız olduğunda hesap sahibine e-posta bildirimi gönderilmesini aktif tutun

AutoSSL etkinleştirilmemiş bir sunucuda müşterileriniz sertifikalarını manuel kurmak zorunda kalır ki bu hem zaman kaybı hem de unutma riski taşır. Sertifika kurulum sürecinin cPanel hesabı tarafındaki detayları için cPanel SSL Sertifikası Kurulumu (Let's Encrypt) yazımıza bakabilirsiniz.

4. Paket (Package) Oluşturma ve Kaynak Limitleri

Reseller hosting işletiyorsanız ya da VDS'nizde birden fazla hesap barındıracaksanız, Packages > Add a Package menüsünden net kaynak limitleri tanımlanmış paketler oluşturmak hem sizi hem müşterinizi korur. Bir paket tanımında en az şu değerleri belirlemelisiniz:

Kaynak	Örnek Değer	Neden Önemli
Disk Alanı	5 GB / 10 GB / 20 GB	Sunucu genelinde disk taşmasını önler
Bandwidth	100 GB / ay	Trafik patlamalarında sunucu yükünü sınırlar
E-posta Hesabı Sayısı	10 / 25 / sınırsız	Spam kaynaklı kötüye kullanımı sınırlar
Veritabanı Sayısı	5 / 10 / sınırsız	Kaynak tüketimini öngörülebilir kılar
Alt Alan Adı (Subdomain)	5 / 10	Hesap büyümesini kontrollü tutar

Limitsiz paketler ilk bakışta cazip görünse de, tek bir kötüye kullanılan hesap tüm sunucuyu etkileyebilir. Net limitler tanımlamak, hem sunucu kararlılığı hem de adil kaynak dağılımı açısından kritik. Paket bazlı disk kotası mantığını cPanel Disk Alanı Yönetimi ve Kota Kontrolü yazımızda daha detaylı işledik.

5. Feature Manager ile Yetki Sınırlama

Feature Manager (Packages > Feature Manager), bir paketin cPanel içinde hangi menülere erişebileceğini belirler. Reseller hesapları için özellikle önemlidir çünkü:

• Deneyimsiz müşterilerin karmaşabilecek gelişmiş ayarlara (örn. Terminal erişimi, ham log dosyaları) erişimini kısıtlayabilirsiniz
• Belirli özellikleri (örn. Node.js/Python uygulama çalıştırma) sadece üst seviye paketlere tanımlayarak paket farklılaştırması yapabilirsiniz
• Güvenlik açısından riskli görülen özellikleri (örn. SSH erişimi) varsayılan olarak kapalı tutup talep üzerine açabilirsiniz

Bu, hem destek yükünüzü azaltır hem de müşterilerin yanlışlıkla kendi hesaplarına zarar vermesini önler.

6. ACL ile Reseller Hesap Yetkileri

Eğer kendi reseller hesaplarınızı başkalarına devrediyorsanız (alt-bayilik yapısı), Reseller Center > Edit ACL List üzerinden her reseller'ın WHM içinde neler yapabileceğini tanımlamalısınız. Access Control List (ACL), bir reseller'ın:

• Kendi paket limitlerinin üzerine çıkıp çıkamayacağını
• DNS zone düzenleyip düzenleyemeyeceğini
• Diğer hesapları askıya alıp alamayacağını (suspend)
• Sunucu genelindeki WHM ayarlarına erişip erişemeyeceğini

belirler. Varsayılan ACL şablonlarını olduğu gibi bırakmak yerine, her reseller için ihtiyacına göre özelleştirilmiş bir yetki seti tanımlamak, sunucu genelinde yetki karmaşasının önüne geçer.

7. Backup Configuration: Otomatik Yedekleme

WHM'nin Backup Configuration menüsü (Backup > Backup Configuration), sunucudaki tüm hesapların ne sıklıkla, hangi kapsamda ve nereye yedekleneceğini belirler. Kontrol etmeniz gereken temel noktalar:

• Yedekleme sıklığı (günlük önerilir)
• Tam yedek mi (full backup) yoksa artımlı (incremental) mı alınacağı
• Yedeklerin kaç gün/hafta saklanacağı (retention policy)
• Yedeklerin sunucu dışında bir konuma (uzak depolama) da kopyalanıp kopyalanmayacağı — aynı diskte tutulan yedek, disk arızasında işe yaramaz

Büyükweb notu: Hosting, reseller hosting ve VDS paketlerimizde günlük otomatik yedekleme standart olarak sunulur. Ancak kendi WHM kurulumunuzda bu ayarı manuel etkinleştirmeniz gerektiğini unutmayın — varsayılan kurulumda yedekleme genellikle kapalı gelir.

Tam kapsamlı yedekleme ve geri yükleme sürecini adım adım anlattığımız cPanel Backup Wizard: Tam Site Yedekleme ve Geri Yükleme yazımızı inceleyebilirsiniz.

8. MultiPHP Manager: PHP Sürüm Yönetimi

Güncel olmayan bir PHP sürümü hem güvenlik açığı hem de modern uygulamalarla uyumsuzluk demektir. MultiPHP Manager (Software > MultiPHP Manager) üzerinden:

• Sunucu genelindeki varsayılan PHP sürümünü güncel bir sürüme ayarlayın
• Her hesabın kendi ihtiyacına göre farklı PHP sürümü seçebilmesini sağlayın (özellikle eski WordPress temaları/eklentileri farklı sürüm gerektirebilir)
• Kullanılmayan çok eski PHP sürümlerini (destek ömrü dolmuş olanlar) sunucudan kaldırarak saldırı yüzeyini azaltın

PHP.ini ayarları ve sürüm yönetiminin inceliklerini cPanel PHP Ayarları: php.ini ve Sürüm Yönetimi yazımızda ele aldık.

9. Exim ve SpamAssassin: E-posta Güvenliği

E-posta, sunucu üzerinde en çok kötüye kullanılan servislerden biridir — ele geçirilmiş bir hesap, sunucunuzu spam kaynağına çevirebilir ve IP'niz kara listeye girebilir. Bu yüzden:

• Exim Configuration Manager üzerinden saatlik/günlük e-posta gönderim limitleri tanımlayın
• SpamAssassin'i (Email > Spam Filters) etkinleştirip spam skor eşiğini makul bir seviyede tutun
• SMTP Restrictions ayarını açarak, kullanıcıların doğrudan port 25 üzerinden kimlik doğrulaması yapmadan mail göndermesini engelleyin

Bu üç ayar birlikte, hem müşterilerinizin gelen kutularını korur hem de sunucu IP itibarınızı yüksek tutar. E-posta hesabı yönetiminin temel adımları için cPanel E-posta Hesabı Oluşturma ve Yönetme Rehberi yazımıza bakabilirsiniz.

10. Tweak Settings: Genel Güvenlik Sıkılaştırması

Son olarak Server Configuration > Tweak Settings, WHM'nin en kapsamlı ama en az bilinen bölümlerinden biridir. Burada onlarca sekme arasında özellikle şunlara dikkat edin:

• Domains sekmesinde, kullanıcıların zaten başka bir hesapta kayıtlı bir domaini eklemesini engelleme
• Security sekmesinde, dizin listeleme (directory indexing) ve sembolik link koruması gibi seçenekleri sıkılaştırma
• Mail sekmesinde, açık relay riskini azaltacak varsayılan davranışları kontrol etme

Tweak Settings'i bir kerede tamamen gözden geçirmek zaman alır ama sunucunuzun ömrü boyunca sadece bir kez düzgün yapmanız yeterli — sonrasında nadiren dokunmanız gerekir.

VDS mi, Reseller Hosting mi? Doğru Seçimi Yapmak

Bu ayarların tamamına erişip erişemeyeceğiniz, hangi ürünü kullandığınıza bağlıdır. Reseller hosting paketlerinde WHM'ye sınırlı ama yeterli düzeyde erişim sağlanır — sunucu çekirdeği ve donanım katmanı üst sağlayıcı tarafından yönetilirken siz paket, hesap ve müşteri yönetimine odaklanırsınız. Kendi kurallarınızı belirlemek, root seviyesinde tam kontrol istemek veya WHM dışında ek yazılımlar (özel güvenlik duvarı, izleme araçları) çalıştırmak isteyenler için ise bir VDS üzerine kendi WHM kurulumunuzu yapmak daha uygun bir yoldur.

Büyükweb'in cPanel Reseller Hosting paketlerinde WHM önceden yapılandırılmış, temel güvenlik ayarları devreye alınmış şekilde teslim edilir — siz doğrudan paket oluşturmaya ve müşteri kazanmaya odaklanabilirsiniz. Tam root erişimi ve sınırsız yapılandırma özgürlüğü isteyenler için VDS Sunucu seçenekleri, VMware tabanlı altyapımız üzerinde WHM/cPanel kurulumuna hazır şablonlarla sunulur.

Sık Yapılan Hatalar

Yeni WHM kullanıcılarının en sık düştüğü tuzaklardan bazıları şunlardır:

• Varsayılan ayarlarla bırakmak: WHM kurulumdan sonra "çalışıyor" görünse de, güvenlik ayarları genellikle minimum düzeydedir. İlk 10 ayarı gözden geçirmeden sunucuyu üretime almak risklidir.
• Tek paket, tüm müşteriler: Farklı ihtiyaçlara sahip müşterileri tek bir sınırsız pakette toplamak, kaynak planlamasını imkansız hale getirir.
• Yedeklemeyi "sonra ayarlarım" demek: Yedekleme genellikle en son akla gelen ama en çok ihtiyaç duyulan andır — veri kaybı yaşandığında.
• cPHulk ve Feature Manager'ı hiç açmamak: Bu iki menü, en az efor ile en yüksek güvenlik kazancını sağlayan alanlardır, atlanmamalı.

Sıkça Sorulan Sorular

WHM ile cPanel arasındaki fark nedir?

WHM, sunucu genelini yöneten üst düzey panel; hesap oluşturma, paket tanımlama, güvenlik ve yedekleme ayarları buradan yapılır. cPanel ise her bir hosting hesabının kendi kontrol panelidir — e-posta, dosya, veritabanı gibi hesap bazlı işlemler için kullanılır.

Reseller hosting paketimde WHM'nin tüm menülerine erişebilir miyim?

Hayır, reseller hesaplarında erişim genellikle Feature Manager ve ACL ile sınırlandırılmış bir WHM görünümü sunulur. Sunucu çekirdeği, güvenlik duvarı ve donanım ayarları üst sağlayıcı tarafından yönetilir; siz paket ve müşteri hesabı yönetimine odaklanırsınız.

AutoSSL çalışmıyor, ne kontrol etmeliyim?

Öncelikle domainin DNS kaydının sunucu IP'sine doğru şekilde işaret ettiğinden emin olun — AutoSSL, doğrulama için domainin gerçekten o sunucuya yönlendiğini kontrol eder. Ardından WHM'de AutoSSL sağlayıcısının aktif olduğunu ve son çalışma loglarında hata olup olmadığını inceleyin.

cPHulk'u kapatmak sunucuyu daha mı hızlı yapar?

Hayır, cPHulk'un performans üzerinde ölçülebilir bir etkisi yoktur. Kapatmak sadece brute force saldırılarına karşı korumasız kalmanıza neden olur, hız avantajı sağlamaz.

WHM'de paket limitlerini sonradan değiştirebilir miyim?

Evet, mevcut bir paketin limitlerini değiştirebilirsiniz ancak bu değişiklik yeni oluşturulan hesaplara uygulanır; mevcut hesapların limitlerini güncellemek için "Modify an Account" veya "Update Package Limits" seçeneklerini ayrıca kullanmanız gerekir.

VDS'imde WHM kurulumunu ben mi yapmalıyım, yoksa hazır mı gelir?

Bu, seçtiğiniz VDS paketine bağlıdır. Bazı paketlerde panel kurulumu (cPanel/Plesk) ücretsiz olarak sunulur ve kurulum işlemi panel üzerinden hazır bir işletim sistemi şablonu seçilerek yapılır; bu durumda WHM'ye ilk giriş sonrası doğrudan bu yazıdaki ayarları uygulayabilirsiniz.

Yedekleme için ayrı bir depolama alanı gerekli mi?

Kesinlikle önerilir. Yedekleri aynı diskte tutmak, disk arızası durumunda hem canlı veriyi hem de yedeği aynı anda kaybetme riski taşır. Mümkünse yedekleri uzak bir depolama hedefine yönlendirin.

Büyükweb Hizmetleri

WHM ve cPanel altyapınızı sıfırdan kurmak ya da mevcut kurulumunuzu güvenli, ölçeklenebilir bir yapıya taşımak istiyorsanız, Büyükweb'in ilgili ürün sayfalarını inceleyebilirsiniz:

• cPanel Reseller Hosting — Önceden yapılandırılmış WHM ile hızlıca bayilik hizmetine başlayın
• VDS Sunucu — VMware tabanlı altyapı üzerinde tam root erişimiyle kendi WHM kurulumunuzu yapılandırın

Sorularınız için 0850 302 60 70 numaralı satış öncesi destek numaramızdan bize ulaşabilir ya da iletişim sayfası üzerinden bizimle iletişime geçebilirsiniz.