Veritabanı Yedekleme Stratejileri

"Yedek almıyorum" yerine "yedek geri yüklenemiyor" daha büyük bir felakettir. Veritabanı yedekleme hem düzenli alınmalı hem de düzenli test edilmelidir.

Yedekleme Türleri

Full Backup (Tam Yedek)

Tüm veritabanının eksiksiz kopyası.

Avantajlar:

• Geri yükleme en basit ve hızlı
• Bağımsız yedek dosyası

Dezavantajlar:

• En fazla depolama alanı
• Büyük veritabanlarında zaman alır

Ne zaman: Haftalık, yeni büyük değişiklik öncesi

Incremental Backup (Artımlı Yedek)

Son yedekten bu yana değişen veriler.

Avantajlar:

• En az depolama alanı
• En hızlı alma süreci

Dezavantajlar:

• Geri yükleme karmaşık (full + tüm incremental'lar)
• Bir yedek bozulursa sonrakiler de etkilenir

Diferansiyel Backup

Son full yedekten bu yana değişen tüm veriler.

Avantajlar:

• Incremental'dan daha kolay geri yükleme
• Full'dan daha az yer kaplar

Dezavantajlar:

• Zamanla büyür (full yedek sonrası)

3-2-1 Yedekleme Kuralı

3 kopya
 ├── 1 birincil (üretim)
 ├── 1 lokal yedek (farklı disk/server)
 └── 1 uzak yedek (farklı lokasyon/bulut)

2 farklı medya
 ├── Disk + Tape
 └── SSD + Object Storage

1 uzak lokasyon
 └── Bulut (S3, Google Cloud, Backblaze)

MySQL/MariaDB Yedekleme

mysqldump (Mantıksal Yedek):

# Tek veritabanı
mysqldump -u root -p sitem_db > /backups/sitem_$(date +%Y%m%d_%H%M).sql

# Tüm veritabanları
mysqldump -u root -p --all-databases > /backups/all_$(date +%Y%m%d).sql

# Sıkıştırarak
mysqldump -u root -p sitem_db | gzip > /backups/sitem_$(date +%Y%m%d).sql.gz

# Transaction ile (InnoDB için tutarlı)
mysqldump -u root -p --single-transaction sitem_db > backup.sql

# Hızlı geri yükleme için
mysqldump -u root -p --single-transaction --quick sitem_db | gzip > backup.sql.gz

Percona XtraBackup (Fiziksel Yedek - Hızlı):

apt install percona-xtrabackup-80

# Full backup
xtrabackup --backup --target-dir=/backups/full --user=root --password=sifre

# Incremental backup
xtrabackup --backup --target-dir=/backups/inc1     --incremental-basedir=/backups/full

# Geri yükleme
xtrabackup --prepare --target-dir=/backups/full
xtrabackup --copy-back --target-dir=/backups/full

PostgreSQL Yedekleme

pg_dump:

# SQL format
sudo -u postgres pg_dump sitem_db > sitem_$(date +%Y%m%d).sql

# Custom format (daha hızlı restore)
sudo -u postgres pg_dump -Fc sitem_db > sitem_$(date +%Y%m%d).dump

# Sadece şema
sudo -u postgres pg_dump --schema-only sitem_db > schema.sql

# Sadece veri
sudo -u postgres pg_dump --data-only sitem_db > data.sql

# Tüm veritabanları
sudo -u postgres pg_dumpall > all_databases_$(date +%Y%m%d).sql

pg_basebackup (Fiziksel):

sudo -u postgres pg_basebackup -D /backups/pgbase -Fp -Xs -P -R

# WAL arşivleme ile PITR (Point-in-Time Recovery)
# postgresql.conf:
# archive_mode = on
# archive_command = 'cp %p /backups/wal/%f'

Otomatik Yedekleme Scripti

#!/bin/bash
# /usr/local/bin/db-backup.sh

BACKUP_DIR="/backups/databases"
DATE=$(date +%Y%m%d_%H%M)
RETENTION_DAYS=7
DB_PASS="veritabani_sifresi"

mkdir -p $BACKUP_DIR

# MySQL yedekle
for DB in sitem_db blog_db forum_db; do
    mysqldump -u root -p$DB_PASS --single-transaction $DB |         gzip > $BACKUP_DIR/mysql_${DB}_${DATE}.sql.gz
    echo "Yedeklendi: $DB"
done

# Eski yedekleri sil (7 günden eski)
find $BACKUP_DIR -name "*.sql.gz" -mtime +$RETENTION_DAYS -delete

# Boyut raporu
echo "Yedek boyutu:"
du -sh $BACKUP_DIR

# Cron ile günde bir kez
chmod +x /usr/local/bin/db-backup.sh
echo "0 2 * * * root /usr/local/bin/db-backup.sh >> /var/log/db-backup.log 2>&1" | tee /etc/cron.d/db-backup

Bulut Depolama (S3/Rclone)

# rclone kurulumu
curl https://rclone.org/install.sh | sudo bash
rclone config  # S3/Google Drive/Backblaze yapılandır

# Yedeği buluta gönder
rclone copy /backups/databases remote:buyukweb-backups/databases/

# Script'e entegre et
mysqldump -u root -p sitem_db | gzip |     rclone rcat remote:backups/sitem_$(date +%Y%m%d).sql.gz

Geri Yükleme Prosedürü

# MySQL geri yükleme
mysql -u root -p sitem_db < backup.sql
# veya sıkıştırılmış
gunzip < backup.sql.gz | mysql -u root -p sitem_db

# PostgreSQL geri yükleme
sudo -u postgres psql sitem_db < backup.sql
# Custom format
sudo -u postgres pg_restore -d sitem_db backup.dump

Yedekleme Testi Kontrol Listesi

Aylık test prosedürü:
[ ] Test ortamında geri yükleme yapıldı
[ ] Tüm tablolar ve veriler kontrol edildi
[ ] Geri yükleme süresi ölçüldü ve RTO hesaplandı
[ ] Veri bütünlüğü doğrulandı
[ ] Test sonuçları kayıt altına alındı

RTO ve RPO:

• RTO (Recovery Time Objective): Maksimum kabul edilebilir kesinti süresi
• RPO (Recovery Point Objective): Maksimum kabul edilebilir veri kaybı süresi

Büyükweb hosting paketlerinde günlük otomatik veritabanı yedeklemesi standarttır.

---

Veritabani Performans Optimizasyonu

Veritabani web uygulamalarinin kalbidir.

MySQL/MariaDB Tuning

innodb_buffer_pool_size'i RAM'in %60-70'ine ayarlayin. slow_query_log ile yavas sorgulari tespit edin. max_connections optimize edin.

Indeksleme

WHERE, JOIN, ORDER BY sutunlarina indeks ekleyin. EXPLAIN ile sorgu planlari analiz edin. Composite index kullanin.

Baglanti Havuzu

ProxySQL ile gelismis baglanti yonetimi. Connection pooling ile maliyet azaltma. Persistent connections kullanin.

Replikasyon

Master-Slave ile okuma yukunu dagitin. Galera Cluster ile multi-master yuksek erisilebilirlik. Semi-senkron replikasyon degerlendirin.

Yedekleme

mysqldump mantiksal, xtrabackup fiziksel yedek. Binary log ile point-in-time recovery. Incremental yedekleme ile tasarruf.

Sik Sorulan Sorular

MySQL mi PostgreSQL mi?

MySQL cogu web uygulamasi ile uyumlu. PostgreSQL gelismis veri tipleri ve JSON icin ideal. CMS'ler genelde MySQL kullanir.

Veritabanim buyudu ne yapmaliyim?

Gereksiz verileri temizleyin, tablo optimize edin, arsivleme yapin, partitioning kullanin.

Ne siklikla yedek almaliyim?

Kritik veritabanlari saatlik, standart siteler gunluk. Buyuk degisikliklerden once manuel yedek.

Sonuc

Veritabani optimizasyonu uygulama performansini dogrudan etkiler. Indeksleme, tuning ve yedekleme ile veri katmaninizi guclendirin.

Veritabani Boyut Yonetimi

Buyuk Tablolar icin Stratejiler

• Partitioning: Tarihe gore tablolari bolumlendirin. Sorgu performansi artar.
• Arsivleme: Eski verileri arsiv tablolarina tasiyin.
• Sikistirma: InnoDB sikistirmasi ile disk kullanimini %50-75 azaltin.

WordPress Veritabani Optimizasyonu

• wp_options autoload: Gereksiz autoload kayitlari temizleyin.
• Post revisions: wp-config.php'de WP_POST_REVISIONS sinirlayin.
• Transient veriler: Suresi dolmus verileri duzenli temizleyin.
• Spam yorumlar: Toplu silin.

Veritabani Guvenlik

• Varsayilan portu degistirin
• Uygulama bazli kullanici olusturun
• Minimum gerekli yetki verin
• SSL ile baglanti sifreleyin
• Duzenli guvenlik taramasi yapin

Profesyonel Hosting icin Onemli Kriterler

Veri Merkezi Kalitesi

Veri merkezinin tier seviyesi, sunucu barindirma kalitesini dogrudan etkiler. Tier 3 veri merkezleri yedekli guc, soğutma ve ag altyapisi ile %99.982 uptime garantisi sunar. Buyukweb'in Bursa Pendc Tier 3 veri merkezi bu standartlari karsilamaktadir.

Teknik Destek Kalitesi

7/24 ulasılabilir, Turkce ve teknik bilgi sahibi destek ekibi hosting hizmetinin vazgecilmez parcasidir. E-posta, canli destek ve telefon kanallarindan hizli yanit almak ozellikle is surekliligi acisından kritiktir.

Olceklenebilirlik

Isletmeniz buyudukce hosting ihtiyaclariniz da degisir. Paylasimli hostingten VDS'e, VDS'den dedicated sunucuya sorunsuz gecis yapabilmek uzun vadeli planlamaniz icin onemlidir. Buyukweb tum bu gecis sureclerini ucretsiz olarak yonetir.

Yedekleme ve Felaket Kurtarma

Gunluk otomatik yedekleme, tek tikla geri yukleme ve uzak yedekleme secenekleri veri guvenliginiz icin sart. JetBackup ile profesyonel yedekleme cozumu tum Buyukweb hosting paketlerinde standarttir.

Guvenlik Katmanlari

SSL sertifikasi, WAF korumasi, malware tarama, DDoS korumasi ve guvenlik duvari - tum bu katmanlar birlikte calisiarak web sitenizi korur. Buyukweb bu guvenliklerin hepsini standart olarak sunar.

Uygulama ve Proje Ornekleri

Hosting ve sunucu hizmetleri farkli sektorlerde farkli ihtiyaclara karsilik gelir:

Kurumsal Web Sitesi

Sirket tanitim sitesi, blog, kariyer sayfasi ve iletisim formu icin paylasimli hosting yeterlidir. SSL, e-posta ve yedekleme dahil. cPanel ile kolay yonetim.

E-Ticaret Magaza

WooCommerce veya PrestaShop ile online magaza kurmak icin VDS oneriyoruz. Urun gorselleri, siparis yonetimi ve odeme entegrasyonu icin daha fazla kaynak gerekir.

SaaS Uygulamasi

Kendi yaziliminizi barindirmak icin dedicated sunucu veya VDS idealdir. Tam root erisim, ozel yapilandirma ve yuksek performans gerektirir.

Oyun Sunucusu

Multiplayer oyunlar icin dusuk gecikme suresi ve yuksek CPU performansi sart. GPU VDS ile grafik islem gerektiren oyun sunuculari calistirabilirsiniz.

Gelistirme Ortami

Test, staging ve CI/CD icin uygun fiyatli VDS paketleri kullanin. Docker ile gelistirme ortamlarinizi standartlastirin.

Her senaryo icin en uygun cozumu belirlemek icin Buyukweb teknik ekibine danisin: 0850 302 60 70.